
Kaşe kumaş, yün iplikle dimi örgüde dokunduktan sonra dinkleme denen işlemle keçeleştirilen ve yüzeyi havlandırılan tok bir kumaştır. Dinkleme lifleri birbirine kenetleyip kumaşı sıklaştırır; ortaya sıcak tutan, hafif tüylü bir yüzey çıkar. İncesi elbise ve takımda, kalını kaban, palto ve pardösüde kullanılır.
Bu yazıda kaşenin ne olduğunu, neyden yapıldığını, çeşitlerini, kaşmirle farkını, hangi mevsimde giyildiğini ve çekmeden nasıl temizleneceğini net cevaplarla bulacaksın.
Kaşe Kumaş Ne Demek?
Kaşe, bir lifin değil bir kumaş yapısının adıdır. Tekstil kaynakları kaşeyi 2/2 dimi örgüyle, ince yün ipliğinden dokunan, ağır bir dinklemeyle keçeleştirilen ve bir yüzü havlandırılan kumaş olarak tanımlar. Yani kaşeyi kaşe yapan, dokuma bittikten sonra kumaşa uygulanan işlemlerdir.
Üretim üç adımda ilerler:
Dokuma: Yün ipliği dimi örgüde dokunur; dimi, yüzeyde çapraz çizgiler oluşturan örgüdür.
Dinkleme: Dokunan kumaş nem, ısı ve mekanik hareketle keçeleştirilir. Yün liflerinin yüzeyindeki pulcuklar bu koşullarda birbirine kilitlenir; kumaş sıklaşır ve tokluk kazanır.
Havlandırma: Yüzey taranarak kabartılır (şardon). Kaşenin yumuşak, hafif tüylü görünümü buradan gelir.
Kaşe keçe değildir. Keçe, iplik kullanılmadan liflerin doğrudan keçeleştirilmesiyle elde edilen dokunmamış bir üründür; kaşe ise önce iplikten dokunur, keçeleşme sonradan gelir. Havlı yüzeyi kadifeyi hatırlatabilir, ama kadifenin havı dokuma sırasında, kesilen fazladan ipliklerle oluşur; ayrıntısını kadife rehberinde anlattık.

Kaşe Kumaş Neyden Yapılır?
Klasik kaşe yünden dokunur, çünkü onu kaşe yapan keçeleşme yünün kendi özelliğidir. Yün lifinin dış yüzeyi çatı kiremidi gibi üst üste dizilmiş pulcuklarla kaplıdır; ısı, nem ve hareket bu pulcukları birbirine kenetler. Bu özellik yün ve benzeri hayvansal liflere aittir; polyester ve akrilik gibi sentetik lifler kendiliğinden keçeleşmez.
Bugün kaşe adıyla satılan kumaş ve giysilerin içeriği ürüne göre değişir:
Yün kaşe: Yün oranı yüksek, klasik kaşe. Keçe yapısı ve sıcaklığı en belirgin olan türdür.
Kaşmirli kaşe: Karışıma kaşmir katılır; tutumu daha yumuşak ve hafif olur. Fiyatı kaşmir oranıyla yükselir.
Yün karışımlı kaşe: Yünün yanında başka lifler de bulunur. Her lif kumaşın sıcaklığını, ağırlığını ve bakımını değiştirir.
Ürün adı içeriği garanti etmez. "Kaşmir doku", "1. kalite" ya da "tüylenme yapmaz" gibi ifadeler satıcının tanımıdır; lif içeriğini etiketteki yüzde oranları söyler. Türkiye'de satılan giysilerde lif içeriğinin etikette yazılması zorunludur, bu yüzden almadan önce etiketi okumanı öneririz.
Kaşe Kumaşın Özellikleri Nelerdir?
Sıcak tutar: Sık ve keçeleşmiş yapı ile yün lifinin kendisi ısıyı içeride tutar; kaşe tipik bir kış kumaşıdır.
Tok durur: Kalın ve sık yapısı kumaşa tokluk verir; kaban ve palto gibi yapılı kesimlerde form korunur.
Az kırışır: Yün lifi kırışmaya doğal olarak dirençlidir.
Hafif yağmuru bir süre iter: Yün lifinin dış yüzeyi suyu iten bir yapıdadır. Su geçirmez değildir; uzun süre yağmurda kalırsa ıslanır.
Yüzeyi hafif tüylüdür: Havlandırma işlemi yüzeye yumuşak ve mat bir görünüm verir.
Ağırlığı kalınlığına göre değişir: İnce kaşe daha hafiftir, kabanlık kaşe ağırdır.
Bakımda dikkat ister: Yün içerikli kaşe sıcak suda ve sürtünmeyle çekebilir; ayrıntısı aşağıdaki bakım bölümünde.
Kaşe Kumaş Çeşitleri Nelerdir?
Çeşit | Ayırt edici özelliği | En çok nerede görülür |
|---|---|---|
Yün kaşe | Yün oranı yüksek klasik kaşe; keçe yapısı belirgin | Kaban, palto |
Kaşmirli kaşe | Karışımda kaşmir var; daha yumuşak ve hafif | Palto, kaban |
İnce kaşe | Hafif gramaj, genellikle düz renk | Elbise, etek, takım |
Kalın (kabanlık) kaşe | Ağır gramaj, çok tok | Kaban, palto, pardösü |
Ekose kaşe | Kareli desenle dokunur | Kaban, ceket, etek |
Balıksırtı kaşe | Balık kılçığına benzeyen zikzak dimi deseni | Kaban, ceket |
Kazayağı kaşe | Küçük, kırık kareli desen | Ceket, etek, kaban |
Kırçıllı kaşe | Farklı renkte liflerin karışmasıyla benekli görünüm | Kaban, ceket |
Desen ve kalınlık kaşenin görünüşünü, lif içeriği ise sıcaklığını ve bakımını belirler.
Kaşe ile Kaşmir Arasındaki Fark Nedir?
İsimleri benzediği için karıştırılabilir, ama ikisi farklı şeyleri anlatır: kaşmir bir lifin, kaşe bir kumaş yapısının adıdır.
Özellik | Kaşe | Kaşmir |
|---|---|---|
Neyin adı | Kumaş yapısı: dokuma, dinkleme, havlandırma | Lif: kaşmir keçisinin ince alt tüyü |
Hammadde | Klasik olarak yün; karışımları da var | Yalnızca keçinin alt tüyü |
Yapı | Dokuma, keçeleşmiş, tok | Örgü ya da dokuma; ince, hafif ve yumuşak |
Tipik ürün | Kaban, palto, ceket, etek | Kazak, hırka, atkı, şal, palto |
Bakım | Etikete göre kuru temizleme ya da ılık suda elde yıkama | 30 derecenin altında elde yıkama, düz serili kurutma |
İkisi bir arada da olur: kaşmirli kaşe, kaşe yapısındaki bir kumaşa kaşmir lifi katılmasıdır. Ürün adında "kaşmir doku" ya da "kaşmir görünümlü" geçiyorsa bu bir görünüm tarifidir; içinde kaşmir olup olmadığını etiketteki yüzde gösterir. Kaşmirin kendisini, neden pahalı olduğunu ve gerçeğinin nasıl anlaşıldığını kaşmir rehberinde anlattık.
Kaşe Kumaş Sıcak Tutar mı, Yazın Giyilir mi?
Tutar. Dinklemeyle sıklaşan yapı rüzgârın kumaştan geçmesini zorlaştırır, yün lifi de ısıyı içeride tutar. Kısacası kaşe kışlık bir kumaştır; kaşe kaban ve paltolar sonbaharın sonundan kışın sonuna kadar dolabın ön sırasındadır. Bir kaşe kabanın ne kadar sıcak tuttuğunu yalnız kumaş değil, yün oranı ve astar da etkiler.
Yazın giyilmez: kalın kaşe ağırdır ve ısıyı tutar. İnce kaşeden etek, ceket ya da takım ise serin ilkbahar ve sonbahar günlerinde giyilebilir.
Kaşe Kumaştan Neler Yapılır?
Dış giyim: Kaban, palto, pardösü, manto, ceket, pelerin ve panço. Kaşenin en bilinen kullanımı budur.
Takım ve alt giyim: İnce kaşeden etek, pantolon, takım elbise, tayyör ve yelek dikilir.
El işi ve ev: Battaniye, panço ve çanta gibi dikim projelerinde de tercih edilir.
Vithrin'deki dış giyim seçeneklerine göz atabilirsin; paltodan trençkota farklı mağazaların parçalarını tek sayfada karşılaştırırsın.
Kaşe Kumaş Nasıl Yıkanır ve Bakımı Nasıl Yapılır?
Kaşeyi kaşe yapan keçeleşme, evde kontrolsüz devam ederse giysiyi çektirir ve bu çekme geri dönmez. Bütün bakım kuralları bunu önlemek içindir.
Önce etiket: Etikette "kuru temizleme" yazıyorsa evde yıkama. Aşağıdaki adımlar, etiketi evde yıkamaya izin veren kaşe parçalar içindir.
Sık yıkama gerekmez: Yün kir ve kokuyu kolay tutmaz; çoğu zaman yumuşak bir giysi fırçasıyla tozu alıp parçayı havalandırmak yeter.
Elde yıkama: Sıcak su yerine ılık su kullan (yaklaşık 30 derece); yün deterjanıyla ve ovmadan yıka. Önce ılık, sonra soğuk suyla durula.
Makine: Yalnız etiket izin veriyorsa, yün programında yıka.
Sıkma ve kurutucu yok: Bükerek sıkma; suyunu havluya sararak al. Etiket izin vermiyorsa kurutma makinesine atma.
Kurutma: Düz zeminde serili kurut; kalorifer üstü ve doğrudan güneşten uzak tut.
Ütü: Tabanı kumaşa doğrudan değdirme. Buhar tut ya da arada bir bez kullan; hav ezilirse yüzey parlar.
Boncuklanma: Sürtünen bölgelerde oluşan boncukları tüy alma aparatıyla al, elle koparma.
Saklama: Geniş omuzlu bir askıda, nefes alan bir kılıfta sakla; güveye karşı sedir ya da lavanta koy.
Kaşe Kumaş Hakkında Sık Sorulan Sorular
Kaşe kumaş yün mü?
Klasik tanımda evet: kaşe, yün iplikten dokunup keçeleştirilen bir kumaştır. Bugün aynı adla yün karışımlı kumaşlar da satılır; ürünün ne kadar yün içerdiğini etiketteki yüzde oranı gösterir.
Kaşe kumaş yıkanınca çeker mi?
Yün içerikli kaşe sıcak suda ve makinedeki sürtünmeyle çekebilir ve bu çekme geri dönmez. Etiket kuru temizleme diyorsa ona uy; elde yıkanacaksa ılık su ve yün deterjanı kullan, kurutma makinesine atma.
Kaşe kumaş tüylenir mi?
Yüzeyi havlandırıldığı için zaten hafif tüylüdür. Koltuk altı ve çanta askısının değdiği yer gibi sürtünen bölgelerde zamanla boncuklanma görülebilir; tüy alma aparatıyla ya da yumuşak bir fırçayla alınır.
Kaşe kumaş esner mi?
Dokunup keçeleştirildiği için esnekliği azdır. Esneme isteniyorsa karışıma elastan katılır; bu durumda etikette elastan oranı yazar.
Kaşe kumaş kalın mı?
Kalınlığı gramajına göre değişir. İnce kaşe elbise, etek ve takımda; kalın kaşe kaban, palto ve pardösüde kullanılır.
1. sınıf kaşe ne demek?
Kumaş satıcılarının kullandığı bir kalite ifadesidir ve ne anlama geldiği satıcıya göre değişebilir. Karşılaştırırken lif içeriğine ve gramaja bakmanı öneririz.
Kaşe kumaşın İngilizcesi nedir?
Yapı olarak en çok benzediği İngilizce kumaş adı melton'dur: dimi örgüde dokunan, yoğun dinklemeyle dokusu yüzeyde görünmez hale gelen, kaban ve paltoda kullanılan yün kumaş.


